Віктору Стахвіюку.
Ваша мати чудово співає наші народні пісні, хвала їй. Кілька з них довелось чути від своєї мами у дитинстві. Коли слухав ваші треки – просльозило.

Nu ot, vy trymalisie spokôjno i rômno, a tut uziali i nagrubjanili mniê. Movlav, naplovav vam u kołodeć (i šče v svôj na dodatok). A ja tôlko skazav vam, što v mene vaša kazka ne vyklikaje nijakich žyviêjšych asocijacij. I što v siêtum divnoho? Ukrajinśka kazka naohuł ne maje emocijonalnoho značenia ni dla biłorusuv, ni dla polakuv, ni dla litovciuv, i vice versa. Bo kažnomu z siêtych naroduv takije kazki rozkazujut inšy „baťki”.
Što ja nazyvaju nacijonalnoju kazkoju? A imenno, oboperty perodovsiêm na etničnum irracjonalizmi „mit narodu”, kotory stvoralniki osôbnoji naciji (jak praviło intelektualisty, literatory i historyki) počatkovo obopirajut na najavnych danych etnografiji, jakije znadvôrno odrôznivajut odnu etničnu spulnotu od inšoji, a potum uže dobudovujut inšy składniki nacijonalnoji identyčnosti, takije jak „nacijonalna duša”, „mit spôlnoho pochodženia”, „nacijonalna historyja” (historyja napisana inšoju nacijeju, kotora perepisujetsie novoju nacijeju na svôj ład) i „mit nacijonalnoji budučyni”. Usiê siêty elementy vystupajut u konstrukciji kažnoho serednioeuropejśkoho narodu, i pojavilisie vony, dorečy, ne raniêj čym u 19-tum vikovi. (Jaki vže tam z Daniła Halićkoho ukrajineć? Dokładno taki samy, jak i biłorus. Vas siête šokuje? Nu a chto po nacijonalnośti byv Usesłav, zvany Čarodiêjom? Koli kniaziovav u Kijevi, to byv ukrajineć, a koli v Połoćkovi, to biłorus?)
Bojusie, što odin z najrozumniêjšych (po mojich miêrkach) ukrajinciuv provaliv by vaš „genetyčny test na ukrajinśkosť” prosto tomu, što v joho byli ne tyje geny. Koli vôn i pochodiv od kniazia, to chutčej od jakoho-leń Daniiła Golicyna, a ne od Daniła Halićkoho. Ja maju na vvazi Juryja Ševielova, miž inšoho autora „Historyčnoji fonologiji ukrajinśkoji movy”.
Zabavno divitisie, jak historyčno šče „nedovarany” i „nedopečany” produkty — biłoruśki i ukrajinśki nacijonalny dyskursy — pryjmajut toj samy „imperyjalny” ton u odnosinach do vsiêch tych, komu ne smakuje jichni nacijonalny korovaj. (Ja maju na dumci odnosiny biłorusuv do koliśnioho poliêśkoho movno-kulturnoho ruchu, i odnosiny ukrajinciuv do sučasnoho rusinśkoho ruchu. Jak by i ne było kilkoch vikôv rosijśkoho nacijonalnoho dyskursu, u kotorum siêty dva narody byli tôlko „viêtvi jedinovo i moguščevo stvoła”. Koli vam cikavo, jak biłorusy reagujut na pudlaśku movnu ideju, to perehlańte -- jak šče ne bačyli -- dyskusiji pud mojimi blogami na Radivi Svoboda: http://www.svaboda.org/content/Article/1047165.html i http://www.svaboda.org/content/Article/1047927.html)

Vy ne rozumiêjete odnojiê OČYVIDNOJI rečy, a tomu začynajete zdaleka i hovoryte pro Daniłku Halićkoho i Kobzara, kotory ne majut dla pudlašov nijakoho emocijonalnoho značenia, bo vony naležat do ne-našoji kazki. Škoda vašoho (i našoho) času na takije dyvagaciji:)
Nacijonalne samousvidomlenie pudlašov ODBYŁOSIE, i to jak ne treba lepi dla takoho „mužyćkoho narodu”. Bačyte, u odnôm miêsti hołôvnym čynnikom nacijonalnoji identyfikaciji vystupaje podôbna mova, u inšum — što inše. U našum vypadku hołôvnym čynnikom biłoruśkoji identyfikaciji była SPÔLNA HISTORYČNA DOLA z lićvinami (dziekavičami i ciekavičami). My z jimi vikami žyli v susiêdnich vjoskach i terpiêli od tych samych biêduv i neščasatiuv. I, jak pravosłavny, byli bez sudu osudžany jak „schizmatyki” „katolićkimi lachami”. I to było najvažniejše v našuj nacijonalnuj identyfikaciji, jakôj značno pospryjali pôlśki komunisty po smerti Stalina. Ale koli b car ne perevjôv pudlašôv z unijactva v pravosłavje v 1839, to po pudlašach pomiž Buhom i Narvoju ne zostałosie b i sliêdu. Ot takije historyčny fokusy vychodiat...
Koli vy dumajete, što v takôj našuj identyfikaciji było štoś nenaturalnoho (i što nam treba teper stvorati šče jakujuś inšu naciju abo „voročatisie” do ukrajinśkosti), to prosto podiviêteś trochi daliêj za naše postsoviêćkie i postkomunistyčne pruhmenie i zrobiête vysnovy. U švajcaruv nacijonalna identyfikacija obopirajetsie ne na movi (bo oficijno v jich štyry movy), a na spôlnum historyčnum losi. U italjanciuv podôbno (okrum ohulnoitaljanśkoji movy u raznych regijonach učat z vôsim regijonalnych movuv). U hišpanciuv tože podôbna sytuacija. I u norveguv. I što, usiê vony nacijonalno šče ne samousvidomilisie? Nu, ne žartujte...
Chmelnićki, Kobzar, Łesia Ukrajinka — usioj toj ukrajinśki nacijonalny naratyv, kotory ukrajinśki historyki i piśmenniki stvorali dla svojoho narodu, jak i historyja zusiêm nedavnia (UPA) — usio siête to ne naša kazka. U nas z Ukrajinoju nema ničoho ISTOTNO spôlnoho, okrum podôbnoji fonetyki i leksyki... And that's the point.