Chciałbym zaprosić Czytelników „Czasopisu”, którzy sięgają po to pismo, by znaleźć w nim coś swojego (cokolwiek byśmy przez to określenie nie rozumieli), do zapoznania się także ze stroną internetową Svoja.org (http://svoja.org/). Serwis ten jest propozycją normalizacji i ujednolicenia w piśmie języka podlaskiego – odmiany mowy zaliczanej do języka białoruskiego, którą co poniektórzy przeciągają do ukraińskiego...
Daliêjša časť tekstu bude po-pudlaśki, kob skorystati šče i siêtu okaziju do vvodu movy v kruh oficijnoho užyvania v gazetach i časopisach.
Sajt składajetsie z dvoch hołovnych časti: 1) movoznavčoji, kotora robit analizu tych vsiêch zjaviščuv, kotory doveli movu do toho, što vona tak, a ne inačej uformovałasie; 2) zboru tekstuv napisanych po-pudlaśki — siêta časť povinna okazatisie same cikavoju dla serednioho spožyvača „Časopisa” i čytača mojoho tekstu. Zbôr tekstuv – vôn bude rozšyratisie i skopluvati vsio toje, što dosiôl lude napisali po-svojomu (tak najčastiêj my na Biłostoččyni nazyvajem movu, dla kotoroji sajt Svoja.org proponuje nazvu „pudlaśka”). Zbôr tekstuv proponuje vsiaki formy: od korotkich minijaturuv i opovjadaniuv po ciêły roman „Vesnianaja nôč” norveśkoho piśmennika Tarjei Vesaasa.
Zbôr tekstuv, kotory vže napisany i kotory šče tôlko majut povstati, maje, z odnoho boku, pokazati, što svoja pudlaśka mova ne hôrša, ne liêpša, a v sam raz, kob na jôj vyražati sviêt. Z druhoho boku, siêty zbôr tekstuv i maje zachovati od smerti kusok sviêtu, u kotorum my vrodilisie, vyrostali, i narodžuvali svojich diti. Dla mene samoho bylo b do neponiatnosti prykrym, koli b kusok siêtoho mojoho sviêtu odyjšov razom z odychodom ostatnioho čołoviêka, kotory hovoryt našoju pudlaśkoju movoju. Tôlko zapisane daje našym dumkam i učynkam žycie, chaj sobiê i ne viêčne, ale bez porumnania dovše za bôlšosť toho, do čoho napinajemsia v našych budniach.
Svoja.org maje taksamo trochu dodatkuv typu „posłuchati jak zvučyt mova v piêśni, a jak v čytanum tekstovi”, pryładu dla lohkoho vvodu literuv pryniatych za osnovu alfabetu (u jaki-leń svobôdny večur zadumajusie, jak dostosovati do potrebuv našoji movy prohramny pakiet OpenOffice), słovnik, pryłady dla interaktyvnosti z korystalnikom. Słovnik i gramatyka značatsie na sajti jak praci v rozvitkovi – vony pišutsie, stvorajutsie, ale v dovšuj abo korotšuj perspektyvi budut zakônčany.
Na zakończenie tego niewielkiego wprowadzenia odpowiem, skąd zaczerpnąłem tytuł. Na jednym z forów internetowych, na których Jan Maksymiuk (prywatnie mój brat) — autor idei normalizacji i wprowadzenia języka podlaskiego w obieg języków pisanych — anonsował powstanie serwisu Svoja.org, ktoś zasugerował, że jest to takie „poprawianie rzeczywistości” (выпраўленьне рэчаіснасьці). Określenie to nie powinno wszakże nikogo dziwić ani szokować — z poprawkami do naszej rzeczywistości mamy do czynienia przy byle okazji, choćby zmiany ekipy rządowej, która rozpoczyna układanie świata od nowa. Nasza poprawka nie zamierza niczego przebudowywać. Jeśli mowa podlaska, która dość regularnie brzmi w mniejszościowych okienkach publicznego radia i telewizji, wykroi sobie także kawałek wierszówki w prasie mianującej się głosem mniejszości Podlasia, to będzie to to, o co chodzi.
